Parafudr Nedir? Parafudr Çeşitleri Nelerdir?

0
241
parafudr, parafudr nedir, parafudr çeşitleri, ag parafudr, parafudr seçimi, parafudurlar, parafudr sigorta, parafudr topraklaması, yüksek gerilim parafudr, parafudr ne demek, citel parafudr, dc parafudr, surge arrester nedir, surge arrester
parafudr, parafudr nedir, parafudr çeşitleri, ag parafudr, parafudr seçimi, parafudurlar, parafudr sigorta, parafudr topraklaması, yüksek gerilim parafudr, parafudr ne demek, citel parafudr, dc parafudr, surge arrester nedir, surge arrester

Parafudr yüksek gerilim hatlarını aşırı gerilimlere karşı koruyan elektrik malzemesine denir. Parafudurlar enerji nakil hatlarında bulunan yalıtkanları yıldırıma karşı koruyan devre elemanlarıdır.

Yıldırım enerji nakil hattına düştükten sonra, hat boyunca ilerlemeye devam eder. Ve hattaki yalıtkanların üzerinden atlayarak birçok aleti kullanılmaz hale getirir (tv,radyo,vb…)

Yıldırımın bu zararlı etkilerini engellemek için parafudr dediğimiz elektrik malzemeleri kullanılır. Diğer bir ismi surge arrester olan parfudurların çeşitleri şunlardır;

Parafudr Çeşitleri Nelerdir?

1. Oksit Tabakalı Kurşun Çakıllı Parafudr

Bu parafudr tipi, gerilimi 50 kV’a kadar olan cihazları yıldırımın etkilerinden korumak amacıyla kullanılır. Bu parafudr’ların üst kısımlarında kurşun monoksit (PbO) ile kaplanmış yuvarlak kurşun peroksit (PbO2) tanecikleri kaplıdır.

Kurşun tanecikler 2 elektrotlu bir kutuda bulunur.Elektrotlar ise metal ve iletken özelliktedir. Kurşun taneciklerde bu elektrotlar ile temas halindedir. Elektrotlar arasında hava aralığı mevcut olup, normal işletme şartlarında elektrotlar arasında gerilim atlaması söz konusu olmaz.

Ama, enerji nakil hattına yıldırım düştüğü zaman aniden gerilim yükselir. Yükselen gerilimden dolayı parafodr içindeki hava ve kurşun tanecikler iletim durumuna geçer. Bu durumda ise elektrotlar arasından toprağa doğru yıldırım boşalması meydana gelir. Yıldırım boşalması olayı bittiği zaman, kurşun tanecikler önceki durumuna tekrar geçer.

Kısaca oksit tabakalı kurşun çakıllı parafudr çalışma prensibi bu şekildedir.

2. Thyrite Tipi Parafudr

Bu surge arrester tipinin yapısı kısaca şu şekildedir. Porselen kap içinde 15cm çapında ve 2,5cm kalınlığında thyrite ismi verilen maddeden yapılmış disklerin üst üste konulması ile yapılmış parafudr çeşididir.

Thyrite denilen maddenin yapısı ise bir tür demir oksittir. Bu parafudrların 2 ucunda pirinç diskler bulunmaktadır. Parafudurun dış bağlantısı bu pirinç disklere yapılır.

Enerji nakil hattına yıldırım düştüğünde oluşan yüksek gerilim parafudur uçlarındaki pirinç disklerin direncini düşürür. Ardından da toprağa yıldırım boşalması olayı gerçekleşir. Yıldırım boşalması bittiği zaman, pirinç diskler önceki yüksek direncine tekrar döner.

3. Valf Tipi Parafudr

Valf parafudrlar da thyrite parafudrlar ile benzer bir yapıya sahiptir. Yüksek dirençli diskler ile mika rodelaların bir kap içerisinde üst üste konulması ile oluşturulan parafudur çeşididir.

Enerji iletim hattına yıldırım düşmesi sonucu oluşan yüksek gerilim’den dolayı disk-rondela sütununun direnci hızla azalır ve toprağa yıldırım boşalması gerçekleşir. Yıldırım boşalması bittikten sonra rondela sütunu eski direncine tekrar döner.

Valf tipi parafudurlar daki diskler çok yüksek dirence sahip oldukları için diskler arasında ark oluşmaz. Kullanılan gerilime göre disk sayısı arttırılabilir.

4. Silisyum Karpitli Parafudr

Bu parafudur tipide thyrite parafudur tipi ile aynı çalışma prensibine sahiptir.

Bu parafudurlarda ki diskler silisyum karpitten yapılmıştır. Disklerin dirençleri, gerilim ile ters orantılı çalışmaktadır. Enerji hattına yıldırım düştüğünde yükselen hat gerilimi neticesinde disklerdeki direnç düşer ve yüksek gerilim disklerden atlayarak toprağa boşalır.

Yüksek gerilim etkisi sona erdikten sonra, disklerin direnci eski gerilimine döner. Silisyum karpitli parafudr içindeki hava aralığı ise kullanılacak gerilime göre değişkenlik gösterir.

5. Ag Parafudr

Alçak gerilimde kullanılan parafudr’larda bir bölmeli ark kamarası ve 1 direnç diski bulunur. Ag parafudr’lar trafo istasyonlarına ve 1000 metre’de bir havaii hat ile branşman bağlanma noktalarına monte edilir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here